Głoska r jest najtrudniejszym dźwiękiem artykulacyjnym. Pojawia się w wymowie dziecka znacznie później niż inne dźwięki. W jej wywołaniu może pomóc terapia głoski r. Zanim jednak przystąpimy do niej, warto zastanowić się, czy na pojawienie się r nie było po prostu jeszcze za wcześnie. Głoska r może pojawić się już u 3 letnich maluszków, jednak niekiedy dzieci zaczynają mówić ją znacznie później, bo pomiędzy 5 a 6 rokiem życia. Jeden i drugi przypadek mieści się w granicach normy.

Niektóre dzieci zaczynają wymawiać głoskę r bardzo wcześnie, inne wręcz przeciwnie. Jednak, jako że dla dzieci, u których dopiero rozwija się mowa, jest to bardzo trudny dźwięk artykulacyjny, nie ma powodów do obaw, jeśli dziecko przedszkolne jeszcze nie potrafi jej wymówić. Przyjmuje się natomiast, że głoska r powinna już być w zasobie dźwiękowym dziecka 6 letniego. W międzyczasie zastępowana będzie przez inne głoski, które są formami rozwojowymi r, a mianowicie i oraz l.

Artykulacja r

Głoska r sklasyfikowana jest jako ustna, dźwięczna oraz przedniojęzykowo-dziąsłowa. Co to oznacza? Podczas wymowy głoski r język pozostaje szeroki, a jego boki przylegają do górnych zębów trzonowych i dziąseł, utrzymując tam stałą pozycję. Jednocześnie czubek języka wibruje uderzając delikatnie o znajdujący się za górnymi zębami wałek dziąsłowy. Głoska r powstaje właśnie w wyniku takich szybkich i delikatnych drgań. Przy artykulacji głoski r wargi pozostają lekko rozchylone.

Kiedy potrzebna jest terapia głoski r?

W przypadku, kiedy pojawiają się nieprawidłowości w wymowie głoski r, warto udać się po radę do specjalisty. Logopeda na podstawie rozmowy z dzieckiem oceni, czy terapia głoski r będzie potrzebna, a jeśli tak, to wskaże konkretne ćwiczenia, które mogą pomóc w przezwyciężeniu problemu.

Wady w wymowie głoski r należą do najczęstszych wad wymowy nie tylko u dzieci, ale również u dorosłych. Najpowszechniej występującą nieprawidłowością wymowy głoski r jest reranie. Wada ta może wynikać z niskiej sprawności ruchowej języka bądź też nieprawidłowej budowy aparatu mowy. Reranie polega na wymawianiu r w zniekształconej formie, która jest alternatywą dla głoski prawidłowej. Oprócz rerania (zwanego też rotacyzmem) mogą pojawić się także inne wady, np. pararotacyzm (dziecko zamiast r wymawia l, i lub u) i mogirotacyzm (głoska r jest opuszczana).

Dla pojawienia się prawidłowej wymowy głoski r kluczowa jest dobra sprawność języka, który musi być elastyczny. W przypadku rotacyzmu najczęściej terapia głoski r polega na prowadzeniu ćwiczeń, których zadaniem jest doprowadzenie języka do wibracji. Jakie to ćwiczenia? Warto udać się do logopedy, by dopasował zestaw ćwiczeń do konkretnej wady. Z tych, które jako prowadzona nawet w domu przez rodziców terapia głoski r mogą przyczynić się do poprawy wymowy, można wymienić:
• Kląskanie językiem,
• Szybkie wymawianie głosek t i d,
• Zdmuchiwanie niewielkich kawałków papieru z czubka języka,
• Liczenie za pomocą języka górnych i dolnych zębów.
Terapia głoski r może też polegać na powtarzaniu wyrażeń dźwiękonaśladowczych. Pomocne może okazać się przykładowo naśladowanie dźwięków jadącego samochodu, czy dzwoniącego telefonu. Głoskę warto ćwiczyć razem z dzieckiem, mając jednak na uwadze, że nie zastąpią one wizyty u specjalisty. Dlatego, jeśli niepokoi nas brak głoski r w wymowie dziecka warto wybrać się do logopedy. Po określeniu przyczyn problemu będzie on w stanie określić, jaka terapia głoski r będzie skuteczna. Ćwiczenia logopedyczne nie są uciążliwe. Dziecko może je wykonywać nawet podczas malowania albo oglądania bajki. Ważne, by ćwiczyło systematycznie.

Ocena

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here

CommentLuv badge